Λίμνες Ζερέλια – Ή μια Ελληνική Τριερική Melancholia

Ένα συννεφιαμένο απόγευμα, από αυτά του κάμπου, που τα σύννεφα περνούν σφυρίζοντας αδιάφορα, χωρίς να σημαίνει απαραίτητα κάτι, χωρίς να σημαίνει πως θα σταθούν και θα σου ρίξουν νερό, πήρα την Κάρμεν για βόλτα. Οι βόλτες με την Κάρμεν έχουν πολλές φορές δικαιολογήσει τις τάσεις φυγής μου. «Να εδώ πετάγομαι λίγο με την Κάρμεν» ή «να, το σκυλί θέλει να εκτονωθεί, θα την πάω για περπάτημα». Στην πραγματικότητα, ικανοποιούν τις δικές μου ανάγκες ανακάλυψης, εξερεύνησης, αδειάσματος (ή περαιτέρω γεμίσματος) μυαλού. Και φαίνεται να είναι ιδανικός σύντροφος σε αυτό η μικρή μου Κάρμεν, που με ακολουθεί πιστά παντού, κουνώντας την ουρά της. Είναι κι αυτή της εξερευνήσεως.

Περπατώντας κάτω από την προστασία της σκιάς των σύννεφων σε μία σκέψη διαδρομής/ αναγνώρισης του τι υπάρχει στο επέικεινα του πατρικού χωριού, σε παράλληλη ευθεία με τον κάμπο και τα βουνά που τον εσωκλείουν, βλέπω μία ταμπέλα καφέ-κεραμιδί, αυτές δηλαδή που υποδηλώνουν την ύπαρξη αρχαιολογικού/θρησκευτικού σημείου ενδιαφέροντος. Η ταμπέλα έγραφε:

«Προς Άγιο Νικόλαο
Λίμνες Ζερέλια»

Γούρλωσα τα μάτια μου. Και μετά τα έσμιξα με απορία και μια κάποια τσαντίλα προς τον πατέρα μου, που 35 χρόνια τώρα δεν μου έχει πει ότι στην κατά τα λοιπά φλατ και αμερικαν στάιλ κιουτ Ευξεινούπολη Αλμυρού, υπάρχουν λίμνες. Έδωσα το σύνθημα στην Κάρμεν και πήρα το δρομάκι που υπεδείκνυε η πινακίδα. Τα πρώτα 100 μέτρα μάλιστα ήταν ασφαλτοδρομένα, λογικό, σκέφτηκα, καθότι υπήρχε έταιρη πινακίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος (ή όπως αλλιώς το λένε αυτές τις μέρες) που μας γνωστοποιούσε την εμπλοκή του στην ανάδειξη των Λιμνών Ζερέλια.

«Fucking hell», σκέφτηκα και «bingo» ταυτόχρονα, σχεδόν ναρκισιστικά συγκλονισμένη για την τυχαία ανακάλυψή μου. Σύντομα, όμως, συνειδητοποίησα πως μάλλον η διαδρομή ως τις λίμνες δεν θα γινόταν με τα πόδια. Η Κάρμεν το συνειδητοποίησε πρώτη, όταν άρχισε στα πέντε βήματα να καθίζει τον κωλαρίκο της κάτω, σήμα του «χμ, μήπως να γυρνούσαμε καλύτερα; δεν βλέπω πολύ φως προς τα εκεί αφεντικό». Αφού φτάσαμε σε ένα ικανοποιητικό σημείο, όπου συνάντησα άλλη μία πινακίδα «προς Άγιο ΝΙκόλαο», κάτι που μου επιβεβαίωσε την ύπαρξη των όσων διάβασα στην πρώτη πινακίδα, γυρίσαμε σπίτι.

«Καλά ρε πατέρα, πότε θα μου έλεγες ότι έχουμε λίμνες στην περιοχή;» είπα με υφάκι μπαίνοντας στο σπίτι. «Αααα, τα Ζηρέλια λες; Πηγαίναμε εκεί και κυνηγούσαμε νερόκοτες και είχε και ψηλά καλάμια. Ναι. Είναι λιγάκι μακρυά, και δεν ξέρω αν πηγαίνει δρόμος και…» και συνέχισε ένα κατεβατό απροσπελασίας (σικ) της περιοχής. Γνωρίζοντας το άγχος που πιάνει τον πατέρα μου για τις «άγνωστες» διαδρομές, καθώς και την πλήρη αντίθεσή μας στην αίσθηση εξερεύνησης, μπήκα στο google maps και εντόπισα την διαδρομή. Μόλις 12 λεπτά με το αυτοκίνητο από το σημείο τοποθεσίας μου. Μετά, έριξα μια ματιά στις φωτογραφίες. Και στην ιστορία των λιμνών. Και αυτό ήταν. Ερωτεύτηκα.

Είναι ίσως παγκοσμίως γνωστό, ότι έλκομαι από πάσης φύσεως μυστήρια. Μυστήριους ανθρώπους, μυστήρια μεταφυσικά, μυστήρια γεωλογικά, αρχαιολογικά, you name it. Βέβαια, κάποιος ρεαλιστής αι κατ’ επέκταση λιγάκι yawn τύπος, θα μου έλεγε πως «δεν υπάρχουν μυστήρια. Όλα έχουν την εξήγησή τους, ακόμη κι αν δεν την γνωρίζουμε». Yawn τύπε, σιγά τα λάχανα, αυτά μας τα λέει και ο yawn τύπος που κρύβω στην εσωτερική μου ντουλάπα. Το ξέρω αυτό. Αλλά, δεν παύουν να με ελκύουν. Βασικά, είναι ό,τι χρειάζεται για να πάρει μπροστά η φαντασία μου και να πλάσει εικόνες, νουβέλες, ταινίες (που δεν θα γυρίσω ποτέ) και ντοκιμαντέρ (που θα είναι άκρως ερασιτεχνικά και θα περιορίζονται σε τέτοιες φωτογραφίες). Το μυστήριο μου τσιγκλάει κάτι εσωτερικό. Δεν μπορώ ακριβώς να το προσδιορίσω. Είναι ένα αίσθημα φόβου, κάπως αρχεγονούτσικου, δέους, θαυμασμού, και δημιουργίας. Δημιουργίας του υπαρκτού ή του ανύπαρκτου.

Οι λίμνες Ζερέλια, λοιπόν, μαθαίνω πως είναι ένα μυστήριο της φύσης. Της ευρύτερης φύσης. Της συμπαντικής (όχι με την Κοελική, αλλά μάλλον με την Ιντερστελλαρική έννοια) φύσης. Το ολοστρόγγυλο σχήμα και των δύο, η δίδυμη συγγένειά τους, ο πάτος τους, που είναι σαν πιάτο, απασχόλησαν τους ερευνητές και τους επιστήμονες. Η επικρατούσα άποψη ήταν ότι προκλήθηκαν από την ηφαιστειογενή φύση του εδάφους, καθώς είναι επάνω στην ηφαιστειακή γραμμή Μαλιακού-Παγασητικού (βρε, τι μαθαίνω, δεν ήξερα ότι υπήρχε τέτοιο πράγμα). Ένας πιο (γκάου μπίου σίγουρα) ψαγμένος ερευνητής όμως, παίρνοντας δείγμα από την λίμνη, βρήκε τετηγμένο ζιρκόνιο (whatever that is) ένα μέταλλο, λέει, που οι θερμοκρασίες που χρειάζονται για να τηχθεί ξεπερνούν αυτές του μάγματος. Άρα, σου λέει ο γκάου μπίου τυπάκος, είναι από πρόσκρουση μετεωριτών.

Πάντα, όταν ερχόμουν στο χωριό, πίστευα ότι ο φόβος του Αρχηγού των Γαλατών να μας πέσει ο ουρανός στο κεφάλι, ήταν πολύ πιθανότερος εδώ. Κι αυτό γιατί, φυσικά, είναι πιο ανοιχτό το μέρος. Όταν κοίταζα για αρκετή ώρα τον ουρανό, ήμουν σίγουρη πως αυτός έρχετα κατά πάνω μου. Μετά, είδα το Melancholia του Τρίερ και ενταξει, κατάλαβα πως η λόξα βαράει και τα καλύτερα σπίτια. Αλλά να που τώρα υπάρχει επιστημονική τεκμηρίωση για τις σκέψεις μου! (ΓΙΠΙΙΙ!)

Οι μετεωρίτες, λέει, έπεσαν πριν απο 12.500 – 8.000 χρόνια, πάνω κάτω, εκεί βρε παιδί μου, στην εποχή του Ολόκαινου. Δημιούργησαν τους κρατήρες, οι κρατήρες γέμισαν νερό, το νερό γέμισε ψάρια, ή μάλλον, το νερό γέμισε το περιβάλλον με πουλιά, πολλά πουλιά, σπάνια και προστατευόμενα πια πουλιά, τα πουλιά γέμισαν ψάρια, μετά ήρθαν κάτι φίδια, ποντίκια κλπ. Γενικά, πολλή φύση.

Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, υπάρχει και αρχαιολογικό ενδιαφέρον στην περιοχή. Υπάρχει ένας λόφος που κατοικείται από την εποχή του Χαλκού, ένας ναός της Αθηνάς Ιτωνιδος που αναζητείται και αρχαιολόγοι πίστευαν πως βρίσκεται στον πάτο του μιας απο τις δύο λίμνες, αλλά όμως αυτό δεν επιβεβαιώνεται, γιατί κάποια στιγμή που είχαν ξεραθεί οι λίμνες, δεν φάνηκε τίποτα. Οπότε, ακόμα αναζητείται (αν ξέρετε κάτι για την Αθηνά, μιλήστε).

Και σαν να μην έφταναν όλα όλα όλα αυτά, στην Τουρκοκρατία, λέει, που κατοικούνται η περιοχή, υπήρχε ένα χωριό. Στο χωριό εκείνο υπήρχε ένας παπάς, ο οποίος βίαζε την κόρη του (όχι καλός παπάς), και ο Θεός βύθισε για τιμωρία όλο το χωριό και έγιναν οι λίμνες. Και στις λίμνες υπήρχαν μαύρα κι άσχημα ψάρια (τι να σημαίνει άσχημο ψάρι άραγε; χμ) και γενικά υπάρχει μια κατάρα και ένα spookiness στην όλη ατμόσφαιρα.

Φυσικά αυτά έπρεπε να τα δω με τα μάτια μου, να τα νιώσω με τις τρίχες των μαλλιών μου και τα κύτταρά μου. Έτσι, την επόμενη μέρα, ξεκινήσαμε μια και δυο ο πατέρας μου, εγώ και ο καλός του φίλος, που ξέρει τα κατατόπια (αν και αποκαλεί την θεωρία περί μετεωριτών «αηδίις») και πήγαμε στα Ζερέλια (ή Ζηρέλια κατά το τοπικότερον).

Το τοπίο είναι αυτό που περίμενα. Σεληνιακό, απόκοσμο, μυστήριο, σαγηνευτικό, μαγνητικό, μαγευτικό, τρομακτικό, με αυτή την απόκοσμη και ανεξήγητη τρομακτικότητα. Αν και τίποτα το τρομακτικό δεν έχει. Ίσως αυτή η επαφή με την τόση φύση, αυτή η απόλυτη ησυχία, αυτή η έκθεση στο τίποτα, στον ήλιο, στον ουρανό, η αίσθηση ότι στέκεις γυμνός, ότι τίποτα δεν μπορεί να σε καλύψει, ότι πουθενά δεν μπορείς να κρυφτείς, όπως όταν ο Κάιν σκότωσε τον Άβελ και δεν μπορούσε να κρυφτεί πουθενά, γιατί ο Θεός βλέπει τα πάντα. Αυτό νομίζω ένιωσα. Ότι βρισκόμουν σε ένα βιβλικό τοπίο.

Η έκταση είναι πολύ μεγάλη. Η απόσταση ανάμεσα στις δύο λίμνες αρκετά μεγάλη επίσης (περίπου 300 μέτρα) με αποτέλεσμα να μην μπορεί ο φακός του ταπεινού κινητού μου να πιάσει την εικόνα που ήθελα: και τις δύο λίμνες μαζί, όπως φαίνονται πανοραμικά από το ύψωμα του λοφίσκου που δεσπόζει στη μέση, και που κατοικούνταν από την εποχή του Χαλκού (όντως, αρχαιολόγοι έχουν στήσει την τέντα τους στο ύψωμα πάνω από τη μικρή λίμνη και κάνουν τη δουλειά τους).

Η μεγάλη λίμνη είναι απρόσιτη στην όχθη της, λόγω εξαιρετικά πυκνής δενδροβλάστησης. δεν κατάφερα να την προσεγγίσω. Η αλήθεια είναι ότι φοβόμουν κι όλας. Όλη η επιφάνεια της περιοχής είναι – Αύγουστο μήνα – ξερά χόρτα που γλιστράνε αρκετά, κάποια πουρναράκια, πολλές ποντικότρυπες (μπρρρ), φιδάκια που επίσης κάπου καραδοκούν (καρά-μπρρρρρρ) και τέλος πάντων ναι, δεν μπορούσα να πλησιάσω όσο ήθελα. Τώρα που ξέρω πώς (και πού) ακριβώς είναι, θα ξαναπάω.

Οι λίμνες Ζερέλια είναι το μοναδικό τέτοιο φαινόμενο στην Ελλάδα. Εκτιμάται ότι υπάρχουν περίπου 40 τέτοιες λίμνες στην Ευρώπη, σε σύνολο 178 στον κόσμο. Εντάξει, κομματάκι περήφανη αισθάνομαι για την τυχαία ανακάλυψή μου. Και για το ότι επιβεβαιώνεται το motto μου «be curious». Όχι κουτσομπολικά curious. Πυρηνικά curious.

Βe curious and queer.

(το τελευταίο σε ελεύθερη ερμηνεία, όπως αγαπά ο καθένας. εγώ το χρησιμοποιώ με την έννοια του «παράξενου» του μυστήριου, αυτού που δεν καλοταιριάζει κάπου)

20150812_175155

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s